11 listopada 1918 roku po 123 latach zaborów Polska odzyskała niepodległość. Jesienią 1918 r. dobiegała końca I wojna światowa, która przyniosła klęskę wszystkim trzem zaborcom. Rosja pogrążyła się w zamęcie rewolucji i wojnie domowej, wielonarodowa monarchia austro-węgierska rozpadała się i chyliła ku upadkowi, a Niemcy uginały się pod naporem wojsk Ententy. Dla Polaków była to niepowtarzalna szansa, aby móc odzyskać utracony byt państwowy. Widząc nieuchronną klęskę zaborców, Polacy zaczęli przejmować władzę wojskową i cywilną, tworząc zręby przyszłego państwa. Na czele państwa jako naczelnik stanął Józef Piłsudski.

„Komendant Główny Józef Piłsudski przyjechał do Warszawy, uwolniony z więzienia przez zrewolucjonizowany lud niemiecki. Dzień przyjazdu Komendanta oznacza początek nowej epoki dziejów naszych. Oczy całego Narodu zwrócone są na Wodza Polski walczącej, wskrzesiciela polskiego orężnego wysiłku, organizatora sił narodowych. Minęły czasy naszej ciężkiej podziemnej pracy” – napisali 10 listopada 1918 r. w odezwie członkowie Polskiej Organizacji Wojskowej. Dzień później Marszałek przejął władzę nad wojskiem, a 14 listopada Rada Regencyjna powierzyła mu całość władzy zwierzchniej oraz misję utworzenia rządu narodowego.

Józef Piłsudski powołał nowy centralny rząd, który w dniu 21 listopada wydał manifest zapowiadający reformę rolną i nacjonalizację niektórych gałęzi przemysłu, uzależniając jednak ich przeprowadzenie od postanowień przyszłego Sejmu Ustawodawczego. Jednocześnie Józef Piłsudski wprowadził bardzo korzystne dla robotników warunki pracy i zapowiedział wybory parlamentarne. W dniu 22 listopada Józef Piłsudski ogłosił się Naczelnikiem Państwa i razem z premierem podpisał dekret o tymczasowych władzach Republiki Polskiej.

Odzyskana przez Polskę niepodległość nie była jednak dziełem przypadku. Wiązała się ściśle z walką zbrojną narodu polskiego w latach I wojny światowej – w Legionach Polskich, w formacjach militarnych powstałych w Rosji, w Armii Polskiej gen. Józefa Hallera, w różnych organizacjach konspiracyjnych, a także w ramach działalności na polskiej i międzynarodowej arenie politycznej. Sprawę polską popierały stolice europejskie, takie jak Londyn i Paryż oraz na kontynencie amerykańskim Waszyngton, gdzie szczególną rolę odegrał prezydent Woodrow Wilson, oficjalnie uznając prawo Polaków do posiadania własnego państwa. W tych krajach wielkim orędownikiem przywrócenia Polsce niepodległości był światowej sławy pianista Ignacy Józef Paderewski. Po powrocie do kraju został 16 stycznia 1919 r. premierem, pełniąc zarazem funkcję ministra spraw zagranicznych. Jednak sprawował te funkcje niedługo, w grudniu tego samego roku poddając się do dymisji.

Polacy tworzyli państwo, prowadząc walkę o jego granice oraz o utrwalenie i utrzymanie dopiero co odzyskanej niepodległości: zacięte walki z Ukraińcami w Galicji Wschodniej, powstanie wielkopolskie, powstania śląskie: 1919, 1920, 1921, wojna z Rosją 1920 roku. Wreszcie powstała II Rzeczpospolita. Przetasowania na nowej scenie politycznej Polski trwały dość długo. Pomimo nich, 11 listopada 1918 r. Polska, po 123 latach niewoli, wyłoniła się z wojennej zawieruchy jako szóste co do wielkości państwo w Europie, z dużym potencjałem ludności, zachowaną tradycją i pamięcią dawnej świetności. Trzeba jednak było odbudować pozycję państwa na międzynarodowej arenie politycznej, zwłaszcza, że Józef Piłsudski, cytując historyka prof. Nowaka „nigdy nie godził się na rolę Polski jako pionka w grze mocarstw”. Ważnym wewnętrznym problemem, przed którym stanęło młode państwo było zjednoczenie ziem polskich, pozostających przecież przez 123 lata pod zaborami. Zróżnicowany był poziom rozwoju gospodarczego, system prawny, oświatowy, różna waluta. Przezwyciężenie tych trudności wymagało wiele wysiłku. Dopiero po paru latach widoczne były efekty zmian. Na wykonanie tych niełatwych zadań Polska miała, jak się wkrótce okazało, zaledwie 20 lat.

Mimo że odzyskiwanie niepodległości to był proces, to jednak data 11 listopada została uznana za narodowe święto. Początkowo miało ono charakter ruchomy i przypadało na pierwszą niedzielę po tej dacie. Dopiero 23 kwietnia 1937 r. podniesiono jego rangę do święta państwowego i uchwalono w tym dniu dzień wolny od pracy. W zamyśle twórców, uroczystości miały łączyć odzyskanie suwerenności państwowej z zakończeniem I wojny światowej oraz upamiętniać Józefa Piłsudskiego. Od tego czasu jest jednym z najważniejszych świąt obchodzonych przez Polaków w kraju i zagranicą. W latach 1939-1944 oficjalne lub jawne obchodzenie Święta Niepodległości było niemożliwe. Po II wojnie światowej, w 1945 r. władze komunistyczne świętem państwowym uczyniły dzień 22 lipca. To Narodowe Święto Odrodzenia Polski, obchodzone 22 lipca, ustanowiono w rocznicę ogłoszenia Manifestu PKWN i jednocześnie zniesiono Święto Niepodległości. W okresie PRL oficjalne obchody rocznicy odzyskania niepodległości w dniu 11 listopada były zakazane i organizowane nielegalnie przez środowiska niepodległościowe, w tym piłsudczykowskie. Organizatorzy i uczestnicy tych uroczystości często byli surowo represjonowani przez ówczesne władze państwowe. Pomimo że władze Polski Ludowej usunęły Święto Niepodległości z kalendarza, to nie udało im się usunąć go z serc Polaków i w 1989 r. Sejm wybrany w czerwcu tego samego roku przywrócił narodowi to święto, którego oficjalna nazwa brzmi: Narodowe Święto Niepodległości.